Jaarverslag 2017 - Samenvatting van het financieel overzicht

Samenvatting van het financieel overzicht

Onderliggende EBIT-evolutie

Bekaerts onderliggende EBIT was € 301 miljoen, aan een marge van 7,3%. Het ongunstige mix-effect van de snel verzwakkende loose abrasive zaagdraadactiviteit en de tijd nodig om de voortdurend stijgende walsdraadprijzen te verrekenen waren de belangrijkste factoren die ons verhinderden om de organische volumegroei om te zetten in incrementele winstgevendheid. De impact van de vertraagde verrekening van walsdraadprijsstijgingen op onze marges was vooral aanzienlijk in het midden van het jaar. In het vierde kwartaal zijn we er beter in geslaagd de prijzen te verrekenen zonder volumeverlies. 

De incrementele kostenbesparingen van de transformatieprogramma’s en andere maatregelen hebben de integratie van de Bridon-activiteiten in de Bridon-Bekaert Ropes Group aan lager dan gemiddelde marges, en de desinvestering van de hoge-marge business in Sumaré (Brazilië)  gecompenseerd.   

Omzet en financieel overzicht

Omzet
Bekaert realiseerde in 2017 een geconsolideerde omzet van € 4,1 miljard, een stijging van 10,3% in vergelijking met vorig jaar. Organische volumegroei stuwde de omzet 3,4% hoger en het gezamenlijke effect van de verrekende hogere walsdraadprijzen en prijs-mix voegde +5,5% toe. Het netto-effect van fusies, overnames en desinvesteringen was +2,2% terwijl valutaschommelingen instonden voor -0,9%. De gezamenlijke omzet telde € 4,8 miljard voor het jaar, een stijging van 10,5% tegenover 2016 als gevolg van 7,5% organische groei, een beperkt netto-effect van fusies, overnames en desinvesteringen (+2,8%) en nagenoeg vlakke wisselkoerseffecten.

Dividend
De Raad van Bestuur bevestigt het vertrouwen in de strategie en de toekomstperspectieven van de onderneming en zal aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders op 9 mei 2018 voorstellen om een brutodividend uit te keren van € 1,10 per aandeel, gelijk aan vorig jaar. Het dividend zal, na goedkeuring door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders, betaalbaar worden vanaf 15 mei 2018. 

Financiële resultaten
Bekaert heeft een operationeel resultaat (onderliggende EBIT) geboekt van € 301 miljoen (tegenover € 305 miljoen in 2016). Dit stemt overeen met een marge op omzet van 7,3% (versus 8,2% in 2016). De eenmalige elementen bedroegen € 17 miljoen (in vergelijking met € -45 miljoen in 2016) en omvatten de meerwaarde op de verkoop van 55,5% van de aandelen van de voormalige volle dochteronderneming in Sumaré (€ +25,8 miljoen) en andere elementen die resulteerden in een netto-kost van € -8,8 miljoen.

Inclusief deze eenmalige elementen bedroeg de EBIT € 318 miljoen wat overeenkomt met een marge op omzet van 7,8% (tegenover € 260 miljoen of 7,0% in 2016). EBITDA-onderliggend bedroeg € 497 miljoen (12,1% marge) vergeleken met € 513 miljoen (13,8%). EBITDA bereikte € 510 miljoen, wat een EBITDA-marge op omzet vertegenwoordigt van 12,4% (versus 13,0%).

De gerapporteerde commerciële en administratieve kosten stegen met € 17 miljoen tot € 345 miljoen ten gevolge van fusies, overnames en desinvesteringen (€ 17,8 miljoen) en consultingkosten gerelateerd aan de transformatieprogramma’s (€ 7,5 miljoen); effecten die gedeeltelijk gecompenseerd werden door lagere overheadkosten en de positieve impact van wisselkoersschommelingen. Kosten voor onderzoek en ontwikkeling bedroegen € 63 miljoen, in lijn met het jaar voordien. Andere bedrijfsopbrengsten en -kosten omvatten meerwaarden van bedrijfskasstroomafdekkingen, inkomsten uit overheidssubsidies en een daling van bijzondere waardeverminderingen ten opzichte van 2016. 

De nettorentelasten bedroegen € -87 miljoen, € -14 miljoen hoger dan vorig jaar als gevolg van de stijging in de brutoschuld en een hogere gemiddelde rentevoet. Overige financiële opbrengsten en lasten bedroegen € -6,4 miljoen (ten opzichte van € -37,5 miljoen) en omvatten een winst van € 17,7 miljoen op de conversie-optie gelinkt aan de converteerbare obligatielening uitgegeven in juni 2016 (tegenover een verlies van -37,4 miljoen in 2016).

De winstbelasting bedroeg € 69 miljoen, tegenover € 62 miljoen in 2016. De effectieve belastingsvoet daalde van 41,6% in het voorgaande jaar tot 30,8% in 2017. 

Het aandeel in het resultaat van joint ventures en geassocieerde ondernemingen steeg van € 25 miljoen naar € 27 miljoen. Het omvat de integratie van de Sumaré-activiteiten in het jointventurepartnerschap vanaf de tweede helft van 2017.

Het perioderesultaat bedroeg bijgevolg € 183 miljoen in vergelijking met € 112 miljoen in 2016. Het resultaat toerekenbaar aan minderheidsbelangen van derden daalde van € 7 miljoen naar € -2 miljoen. Na aftrek van het deel toerekenbaar aan minderheidsbelangen bedroeg het perioderesultaat toerekenbaar aan de Groep € 185 miljoen, vergeleken met € 105 miljoen vorig jaar. EPS (perioderesultaat per aandeel) steeg van € 1,87 in 2016 tot € 3,26.

Balans
Op 31 december 2017 vertegenwoordigde het eigen vermogen 35,6% van de totale activa, tegenover 37,1% in 2016. De nettoschuld op eigen vermogen (gearing ratio) bedroeg 72,7% (tegenover 66,8%).

De nettoschuld bedroeg € 1 151 miljoen, lager dan € 1 230 miljoen op 30 juni 2017 en hoger dan € 1 068 miljoen bij jaareinde 2016. De nettoschuld op de onderliggende EBITDA was 2,3 in vergelijking met 2,1 op 31 december 2016.

Kasstroomoverzicht

De nettokasstromen uit bedrijfsactiviteiten bedroegen € 244 miljoen, een afname ten opzichte van € 400 miljoen in 2016 ten gevolge van lagere cash-generatie en de cash-out-impact van het toegenomen werkkapitaal.

De kasstromen uit investeringsactiviteiten bedroegen € -226 miljoen (tegenover € -100 miljoen), waaronder € -277 miljoen voor substantieel hogere investeringen in immateriële en materiële vaste activa en € 20 miljoen door acquisities en desinvesteringen vergeleken met € 41 miljoen het jaar voordien.

Kasstromen uit financieringsactiviteiten bedroegen € 47 miljoen (tegenover € -302 miljoen in 2016) en waren het gevolg van de terugbetaling van een langetermijnlening die gecompenseerd werd door extra cash ontvangen uit de omzetting van de converteerbare obligatie.

Investeringsupdate en overige informatie

De nettoschuld bedroeg € 1 151 miljoen, hetzij een stijging in vergelijking met € 1 068 miljoen bij jaareinde 2016 en een daling ten opzichte van € 1 230 miljoen op 30 juni 2017. De nettoschuld op onderliggende EBITDA was 2,3 ten opzichte van 2,1 op 31 december 2016. Zonder Bridon-Bekaert Ropes Group bedroeg de nettoschuld op onderliggende EBITDA 1,5 - onder ons doel van 2.0.

Bekaert investeert in alle werelddelen om de productiecapaciteit naar de nodige niveaus te brengen. Investeringen in materiële activa bedroegen € 273 miljoen in 2017 en omvatten grote expansieprogramma’s voor staalkoord in EMEA en Pacifisch Azië.
 
Aanvullend op de 3 885 446 eigen aandelen op 31 december 2016 heeft Bekaert 172 719 eigen aandelen ingekocht in de loop van 2017. In 2017 werden in totaal 403 150 eigen aandelen aangeleverd in het kader van de uitoefening van 403 150 aandelenopties in het Stock Option Plan 2010-2014. 18 735 eigen aandelen werden aangeleverd in de context van het Bekaert Personal Shareholding Requirement Plan. Als gevolg daarvan bezat Bekaert 3 636 280 eigen aandelen op 31 December 2017.
 

Segmentrapporten

EMEA
Bekaerts activiteiten in EMEA behaalden 11% omzetgroei in 2017, gedreven door robuuste organische volumegroei (+7%) en het gezamenlijke effect van verrekende walsdraadprijsstijgingen en prijs-mix (+4%). De sterke automobiel-, bouw- en andere industriële markten stuwden de verkoopvolumes doorheen het jaar. De vraag naar gespecialiseerde staaldraden bleef vlak in vergelijking met 2016. 

Bekaert EMEA leverde solide resultaten af in 2017. Onderliggende EBIT bedroeg € 141 miljoen, een herhaling van het record van 2016 in absolute cijfers. De marge was lager door enige vertraging in het verrekenen van walsdraadprijsstijgingen aan onze klanten – vooral in de zeer concurrentiële bouwmarkten – en door bijkomende kosten van aanwerving en training van personeel in het kader van de expansieprogramma’s in Centraal- en Oost-Europa. 

De eenmalige elementen bedroegen € +3 miljoen en hadden vooral betrekking op de terugname van bijzondere waardeverminderingen.

De investeringen in materiële vaste activa verdubbelden in vergelijking met vorig jaar tot € 115 miljoen en omvatten onder meer grote capaciteitsuitbreidingen in Roemenië, Slovakije en Rusland.

Bekaert verwacht een aanhoudend sterke vraag in de meeste markten en bijkomende voordelen uit de huidige expansieprogramma’s. De gestaag stijgende olieprijzen kunnen in de nabije toekomst investeringsactiviteit in de oliemarkten aanwakkeren.

Noord-Amerika
De Noord-Amerikaanse activiteiten van Bekaert noteerden 8% omzetgroei en een aanzienlijke rentabiliteitsverbetering. De volumegroei van 3% en de verrekende walsdraadprijsstijgingen en mix-effecten zorgden voor een organische groei van bijna 10%. 

De automobiel-, industriële en gespecialiseerde staaldraadmarkten presteerden goed in 2017. Zoals verwacht waren de verkoopvolumes lager in het laatste kwartaal van het jaar door de gebruikelijke seizoenseffecten. De ongunstige effecten van de zwakkere USD in de tweede jaarhelft tastten zowel de omzet als de winstgevendheid aan, jaar-op-jaar.

De transformatieprogramma’s in de regio hadden een wezenlijke impact op de prestaties van 2017. De gezamenlijke aanpak in de implementatie van manufacturing, supply chain en commercial excellence heeft geleid tot een sterkere organizatie, betere segmentatie, en verhoogde kostencompetitiviteit. De onderliggende EBIT steeg met 28% tot € 33 miljoen aan een marge van 6%. Het segment rapporteerde ook een substantiële verhoging van de EBITDA- en ROCE-marges ten opzichte van de vorige boekjaren.

De investeringsuitgaven (materiële vaste activa) bedroegen € 13 miljoen in Noord-Amerika. 

Latijns-Amerika
In Latijns-Amerika daalde de geconsolideerde omzet met 1% ten opzichte van vorig jaar. De desinvestering van de entiteit in Sumaré vertegenwoordigde -5,5%. Door het zwakke economische klimaat in de regio daalde de vraag naar onze producten, wat resulteerde in een volumeverlies van -5,6% voor het jaar. Deze effecten werden op omzetniveau bijna volledig gecompenseerd door de impact van verrekende hogere walsdraadprijzen en licht positieve wisselkoerseffecten.

De winstgevendheid van het segment werd aangetast door het verslechterde economische klimaat in 2017. De onderliggende EBIT daalde met 18% door zwakke marktomstandigheden en kosteninflatie ten gevolge van onder meer protectionistische maatregelen van meerdere landen tegen de invoer van walsdraad. Het wegvallen van de verplichtingen in een bezwaarlijk leveringscontract hebben de impact van de desinvestering van de hoge-marge Sumaré-entiteit geneutraliseerd. De onderliggende EBIT-marge bereikte 8,2% voor het volledige jaar. 

EBIT steeg met meer dan 20% tot € 80 miljoen dankzij de meerwaarde op de verkoop van 55,5% van de aandelen van de Sumaré-fabriek in Brazilië. Deze werd geïntegreerd in het BMB (Belgo-Mineira Bekaert Artefatos de Arame Ltda) jointventurepartnerschap met ArcelorMittal.   

Bekaert investeerde € 22 miljoen in materiële vaste activa, voornamelijk in Chili en Peru.

Bekaerts gecombineerde omzetstijging weerspiegelt de translatie-impact van een gemiddeld sterkere Braziliaanse real in vergelijking met vorig jaar en het verrekenen van hogere grondstofprijzen. Het aandeel in het resultaat van de joint ventures steeg met 5,5% door de integratie van de Sumaré-entiteit binnen het jointventurepartnerschap in Brazilië.

Pacifisch Azië
Bekaert behaalde een organische omzetgroei van 12% in Pacifisch Azie, gedreven door solide volumegroei en een positief gezamenlijk effect van verrekende walsdraadprijsstijgingen en prijs-mix. Bekaerts rubberversterkingsplatform stond garant voor robuuste groei in de hele regio. 

Verschillende ontwikkelingen verhinderden ons om de uitzonderlijke marge van vorig jaar te herhalen:
  • De aanhoudende stijgingen van grondstofprijzen belemmerden een onmiddellijk effectief prijszettingsbeleid in de zeer concurrentiële Chinese markt. De impact van deze vertraging op onze marges was het meest ingrijpend in de kwartalen rond het midden van het jaar. In het vierde kwartaal slaagden we er beter in om walsdraadprijstijgingen te verrekenen zonder volumeverliezen.
  • De vraag naar loose abrasive zaagdraad daalde scherp door de versnelde technologie-shift naar nieuwe-generatie productoplossingen.
  • De huidige expansieprogramma’s in de regio gingen gepaard met bijkomende kosten van aanwerving en opleiding van personeel.
Deze elementen hadden een ongunstig effect op de algemene winstgevendheid in de regio in 2017. De onderliggende EBIT verminderde tot € 107 miljoen aan een marge van 9,3%, lager dan in 2016.

We hebben actie genomen om ons zaagdraadaanbod uit te breiden en een rol te spelen in de huidige technologie-shift. In de loop van 2017 heeft Bekaert met succes een fixed abrasive zaagdraad ontwikkeld. Alle belangrijke klanten hebben onze productstalen getest en goedgekeurd. We investeren in productiecapaciteit om onze klanten vanaf midden 2018 te beleveren.

Anticiperend op aanhoudende groei in de regio heeft Bekaert in 2017 € 122 miljoen geïnvesteerd in materiële vaste activa, meer dan een verdubbeling ten opzichte van 2016. De expansies vonden plaats in China, India en Indonesië. Om beter gebruik te maken van onze schaalgrootte heeft Bekaert ook twee entiteiten gesloten die niet het potentieel hadden om waardecreërende groei te genereren: de Shah Alamfabriek in Maleisië en de kleine staalkoordfabriek in Huizhou (China).

We verwachten dat de solide vraag in onze bandenmarkten zal aanhouden in 2018. We werken ook aan margeverbetering door progressief ons prijszettingsvermogen te herwinnen. Verder houden we rekening met een blijvend lage vraag voor loose abrasive zaagdraad in de eerste helft van 2018 en een positieve bijdrage van de lancering van fixed abrasive zaagdraad in de tweede jaarhelft. 

Bridon-Bekaert Ropes Group
Bridon-Bekaert Ropes Group (BBRG) behaalde 42% omzetgroei. De integratie van de Bridon-activiteiten sinds eind juni 2016 vertegenwoordigde een stijging van 38%. De voormalige Bekaert-activiteiten binnen BBRG leverden 5% organische groei, vooral door de volumetoename met bijna 4% dankzij dubbelcijferige groei in de advanced cords-business en een bescheiden volumegroei in de kabelactiviteiten. 

De advanced cords-activiteiten presteerden sterk doorheen het jaar. De staalkabelactiviteiten in Noord-Amerika, Australië en Chili rapporteerden gaandeweg hogere verkoopvolumes dankzij de gestegen vraag in de mijnindustrie. De Europese en Braziliaanse entiteiten, die sterk afhankelijk zijn van olie, noteerden zeer zwakke omzetcijfers en resultaten doorheen het jaar.

De onderliggende EBIT was € 15 miljoen aan een marge van 3,3%. De winstgevendheid weerspiegelt de moeilijke marktomstandigheden in de olie- en gasmarkten en de marge-impact van de aanhoudend stijgende walsdraadprijzen. Het voorziene herstel van Bridon-Bekaert Ropes Group neemt meer tijd dan verwacht, enerzijds door het uitblijven van een heropleving in offshore olie- en gasactiviteiten en anderzijds door de trage omschakeling naar meer gediversifieerde marktsegmenten. Het orderboek voor onze staalkabelbusiness groeit geleidelijk maar levert gezien de tijdspanne van de leveringskalenders beperkte onmiddellijke groei-effecten op.

BBRG investeerde € 15 miljoen in materiële activa in 2017. De helft daarvan werd besteed aan investeringen in advanced cords-productiecapaciteit en de andere helft in staalkabelproductieplants wereldwijd.

Het management van Bridon-Bekaert Ropes Group implementeert acties om de marktpositie te verstevigen en geleidelijk aan de voordelen te plukken van de uitgebreide schaalgrootte. Bridon-Bekaert Ropes Group zet dezelfde transformatiemiddelen in die Bekaert met succes heeft toegepast. Deze programma’s zullen een ommekeer helpen bewerkstelligen op het vlak van kostenefficiëntie, omzetgroei en margeherstel en zouden de performantie van het segment progressief moeten verhogen in de komende jaren.